2 KỸ NĂNG NHÀ ĐÀO TẠO CHUYÊN NGHIỆP KHÔNG THỂ THIẾU

Trong một doanh nghiệp, tùy theo lĩnh vực, nhà đào tạo sẽ cần thực hiện nhiều công việc khác nhau. Tuy nhiên, xét về khía cạnh chuyên môn, có hai công việc chính mà nhà đào tạo cần thực hiện. Đó là Design Deliver (gọi đơn giản là 2D).

Đây cũng là hai kỹ năng mà nhà đào tạo chuyên nghiệp cần thành thạo.

DESIGN

Công việc thứ nhất của nhà đào tạo: Design – Thiết kế ra các chương trình giảng dạy.

Thông thường, người bên ngoài nhìn vào sẽ nghĩ rằng công việc của nhà đào tạo là soạn slide rồi mang đi trình bày. Nhưng thực tế không đơn giản như vậy.

Mỗi chương trình giảng dạy của nhà đào tạo đều cần có một bộ tài liệu đi kèm. Ví dụ như: slide, handout (tài liệu phát cho học viên), trainer guide (tài liệu hướng dẫn giảng viên), video, bài kiểm tra, công cụ…

Tại sao nhà đào tạo cần phải chuẩn bị chương trình kỳ công như vậy?

  • Một là: Nếu muốn trở thành nhà đào tạo chuyên nghiệp, bạn cần tuân theo một tiêu chuẩn nào đó.
  • Hai là: Khi có một bộ tài liệu như vậy, việc chuyển giao cũng sẽ thuận lợi hơn, nhất là đối với doanh nghiệp lớn, có nhiều chi nhánh trải dài cả nước. Hơn nữa, nếu chỉ có mỗi slide bài giảng, sẽ có rủi ro xảy ra. Đó là khi người soạn bài giảng nghỉ việc, người mới vào mở tài liệu ra đọc sẽ khó hiểu được chính xác ý đồ và nội dung muốn truyền tải của bài giảng.

Để thiết kế được các chương trình phù hợp với doanh nghiệp, nhà đào tạo cần hiểu rõ lĩnh vực, mô hình kinh doanh và công việc của các bộ phận khác nhau trong doanh nghiệp đó.

Vì vậy, lời khuyên cho các bạn Trainer khi bắt đầu gia nhập một công ty mới là: Các bạn nên ngồi cùng các bộ phận khác nhau của công ty để quan sát, trao đổi và có thể tham gia làm cùng trực tiếp để hiểu hơn về các vấn đề nêu trên.

Các bước chuẩn bị cho việc thiết kế bài giảng

Hồi học cấp I, chúng ta có môn tập làm văn và bài văn nào cũng phải có 3 phần: Mở bài, thân bài, kết luận. Cấu trúc một bài giảng cũng tương tự như vậy.

Cách nhà đào tạo thiết kế ra một chương trình cũng giống như viết một bài văn. Chúng ta cần trả lời câu hỏi “Làm thế nào để…

  • Thu hút lúc mở bài?
  • Logic và sắc sảo ở phần thân bài?
  • Lắng đọng ở phần kết bài?

Một chương trình về kiến thức, kỹ năng mềm hay kỹ năng chuyên môn thì đều được thiết kế dựa trên 5 bước:

  1. Phân tích nhu cầu
  2. Thiết kế cấu trúc
  3. Phát triển học liệu
  4. Thực hiện
  5. Đánh giá

Mỗi bước đều có các công việc cụ thể và các công cụ để thực hiện. Tôi sẽ chia sẻ về cấu trúc bài giảng và chi tiết các bước thiết kế ở một bài viết khác.

Đọc thêm: Công thức mở đầu cho bất cứ bài giảng nào

DELIVER

Công việc thứ hai của nhà đào tạo: Deliver – Triển khai chương trình, nói cách khác là hoạt động đứng lớp.

Thiết kế và triển khai là hai năng lực hoàn toàn khác nhau. Có nhà đào tạo giỏi thiết kế chương trình (đưa các bài tập, câu chuyện, tình huống, giỏi trong việc tạo slide, video…). Tuy nhiên, khi đứng lớp, họ chưa chắc đã truyền tải kiến thức, kỹ năng một cách thu hút và có hiệu quả tới học viên. Hoặc ngược lại

Nếu một nhà đào tạo giỏi cả thiết kế và triển khai thì sẽ có rất nhiều lợi thế.

Để thiết kế chương trình giảng dạy, nhà đào tạo phải biết rất nhiều phương pháp đào tạo: Thảo luận, tình huống, đóng vai, làm mẫu…

Vậy khi đứng lớp, nhà đào tạo cần những kỹ năng gì để thành công?

Nhà đào tạo cần rất nhiều kỹ năng, ví dụ như:

  • Đặt câu hỏi hiệu quả. Mục đích là để khai thác thông tin, xác nhận hoặc duy trì sự tập trung chú ý của lớp. Sẽ có 05 kỹ thuật đặt câu hỏi của nhà đào tạo chuyên nghiệp;
  • Điều phối thảo luận/hoạt động nhóm. Mục đích là để các thành viên đều tham gia tích cực, đúng ý đồ đã đưa ra từ trước;
  • Sử dụng ngôn ngữ cơ thể: Di chuyển, ánh mắt, động tác tay…;
  • Kỹ thuật kể chuyện cảm xúc, gây tò mò, bất ngờ và truyền tải được thông điệp;
  • Thành thạo các công cụ giảng dạy: Máy chiếu, bút chiếu, flipchart…;
  • Trả lời những câu hỏi của học viên một cách thuyết phục;
  • Và nhiều kỹ năng, kỹ thuật khác nữa.

Theo xu hướng hiện nay, chúng ta có thể mua các chương trình đào tạo. Sau đó điều chỉnh cho phù hợp với tình hình của doanh nghiệp. Ngoài chương trình đào tạo tập trung (offline) thì còn có các chương trình trực tuyến (online).

Tuy nhiên, trong bất cứ lĩnh vực và bối cảnh nào, nhà đào tạo vẫn cần thiết kế được chương trình và đứng lớp đào tạo bài bản, hiệu quả.

Để cải thiện 2 kỹ năng nói trên, các bạn đang công tác trong lĩnh vực đào tạo nhân sự hoặc giảng dạy có thể tham khảo khóa học “Giảng viên chuyên nghiệp” tại HSM. 

Hãy trang bị kiến thức để sẵn sàng trở thành nhà đào tạo chuyên nghiệp!

HSM – Đào tạo nhân sự chuyên nghiệp